İntihal Politikası

LYKIA Anadolu Akdeniz Kültürleri, akademik dürüstlüğü ve özgün bilimsel üretimi koruma altına almak amacıyla katı bir intihal politikası uygular. İntihal, başkasının fikir, ifade, veri veya buluşunun uygun atıf yapılmadan kendi ürünüymüş gibi sunulmasıdır ve akademik etiğin en ciddi ihlallerinden biri sayılır. Aşağıda derginin intihal politikası ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

İntihal Tanımı

LYKIA, intihali aşağıdaki davranışları kapsayacak biçimde tanımlar:

• Doğrudan intihal: Başkasının metninin kelime kelime, tırnak içine alınmadan ve atıf yapılmadan kullanılması
• Parafrazla intihal (mosaic plagiarism): Başkasının metninin yalnızca kelime sıralaması veya cümle yapısı değiştirilerek, atıf yapılmadan kullanılması
• Kendi kendine intihal (self-plagiarism): Yazarın kendi daha önceki yayınlarından önemli bölümleri yeni bir çalışmada atıf yapmadan tekrar kullanması
• Veri intihali: Başkasının topladığı veya yayımlanmış verilerin kaynak gösterilmeden kullanılması
• Fikir intihali: Başkasının özgün fikrinin, kuramsal yaklaşımının veya hipotezinin atıf yapılmadan sahiplenilmesi
• Görsel intihal: Başkasının fotoğraf, çizim, harita, plan veya tablo gibi görsel ürünlerinin izinsiz ve kaynak göstermeden kullanılması
• Dilimleme (salami slicing): Tek bir çalışmanın yapay olarak parçalara ayrılıp her parçanın ayrı yayın olarak sunulması
• Yinelenen yayın (duplicate publication): Aynı çalışmanın aynı veya farklı dilde başka bir mecrada yayımlanması

İntihal Taraması

LYKIA'ya gönderilen tüm makaleler, hakemlik sürecinin ön kontrol aşamasında benzerlik tarama yazılımı ile denetlenir. Dergi bu amaçla iThenticate yazılımını kullanır.

Tarama sürecinde aşağıdaki kıstaslar uygulanır:

• Genel benzerlik oranı eşiği: %15
• Tek bir kaynaktan benzerlik eşiği: %3
• Kaynakça ve atıflar: Tarama dışı tutulur (uygun atıflar zaten yazara atfedilmiştir)
• Standart ifadeler ve metodoloji tanımları: Otomatik tarama sonucunda yüksek benzerlik görünse bile, içeriğin niteliğine göre değerlendirilir

Eşik değerleri aşan makaleler, sürecin ilerleyen aşamalarına aktarılmadan **Baş Editör'ün incelemesine** alınır. Editör, benzerliğin niteliğine göre üç olası karara varabilir:

1. Düzeltme talebi: Benzerlik teknik nedenlerle yüksek görünüyorsa (örneğin kapsamlı atıflar veya standart yöntem ifadeleri) yazardan açıklama veya düzeltme istenir.
2. Yazara iade: İntihal niteliğinde benzerlik tespit edilirse makale yazara gerekçeli olarak iade edilir.
3. İhlal süreci başlatma: Açık ve kasıtlı intihal tespit edilirse derginin etik ihlal süreci başlatılır; yazarın bağlı bulunduğu kuruma bildirim yapılabilir.

İntihal İhlali Tespitinde Süreç

Tarama sonrası veya hakemlik sürecinde — veya yayımlandıktan sonra — bir makalede intihal tespit edildiğinde dergi, COPE'un yayımladığı akış şemalarına göre süreç işletir:

1. Şüpheli durumun belgelenmesi (benzerlik raporu, ihlalin niteliği)
2. Yazar(lar) ile yazılı iletişime geçilmesi; gerekçeli savunma talep edilmesi
3. Bağımsız uzman görüşünün alınması (gerekli ise)
4. Karar verilmesi: durumun ciddiyetine göre uyarı, düzeltme, geri çekme veya yayın yasağı
5. Yazarın bağlı olduğu kuruma resmi bildirim (ciddi ihlal durumlarında)
6. Sürecin tamamının dergi arşivinde belgelenmesi

İhlal Yaptırımları

İntihal ihlali tespit edilmesi durumunda derginin uygulayabileceği yaptırımlar şunlardır:

• Değerlendirme öncesi tespit: Makale değerlendirme sürecine alınmaz; yazara gerekçeli iade.
• Değerlendirme sırasında tespit: Hakemlik süreci durdurulur; makale yazara iade edilir.
• Yayım sonrası tespit: Makale geri çekilir (retraction); geri çekme nedeni dergi web sayfasında açıkça belirtilir.
• Tekrarlanan veya ağır ihlal: İlgili yazarın dergiye belirli bir süre veya süresiz gönderim yapma hakkı kısıtlanabilir.

Yazar Yükümlülükleri

Yazarlar, makale gönderimi sırasında aşağıdakileri taahhüt etmiş sayılırlar:

• Çalışmalarının özgün olduğunu
• Tüm kaynaklara uygun atıf yapıldığını
• Üçüncü taraflara ait içeriklerin izinli olarak kullanıldığını
• İntihal şüphesi durumunda dergi ile işbirliği yapacaklarını

Yazarın gönderim aşamasında imzaladığı Telif Devir ve Lisanslama Formu, bu yükümlülüklere ilişkin açık beyanı içerir.

Yapay Zeka Üretimli İçerik ve İntihal

Üretici yapay zeka (generative AI) araçlarıyla oluşturulmuş metinlerin kaynak göstermeden kullanılması da LYKIA tarafından intihalin bir biçimi olarak kabul edilir. Yazarlar, çalışmalarında yapay zeka kullanımını derginin Yayın Etiği sayfasında belirtilen kurallar çerçevesinde açıkça beyan etmek zorundadırlar. Yapay zeka tarafından üretilmiş içeriğin atıfsız kullanımı, ihlal sürecini başlatır.

Şeffaflık

İntihal nedeniyle yapılan tüm geri çekmeler, derginin web platformunda kalıcı olarak belgelenir. Geri çekilen makalenin orijinali, üzerinde "GERI ÇEKİLDİ (RETRACTED)" damgasıyla erişilebilir kalır; geri çekme gerekçesi ayrı bir bildirim sayfasında yayımlanır. Bu uygulama, akademik literatürün bütünlüğünü ve şeffaflığını korumak amacını taşır.